Door de eeuwen heen…

In de 10de eeuw is er weer sprake van een kerk en in 1560 is op een kaart een kerk ‘St. Crucis’ getekend, gesitueerd ten noorden van de Steenstraat. Deze kerk heet in de 15de en 16de eeuw de ‘ St. Antonikapel’.
Het is een tufstenen kerk geweest, maar daarvóór moet er op diezelfde plek al een houten kerkje uit de 10de eeuw hebben gestaan.

Als Wijk bij Duurstede in 1300 stadsrechten krijgt, wil men de kerk binnen de stadsvesten; dat wordt dan de Grote of Johannes de Doper kerk op de Markt. De bouw van de eigenlijke kerk vindt plaats tussen 1300 en 1365. Pas in 1486 wordt opdracht gegeven tot de bouw van de toren door bisschop David van Bourgondië, die het kasteel tot woning heeft gekozen.
Aanvankelijk blijft de St. Antonikapel (met kerkhof) nog bestaan als buurkerk of als uitvaartkerk. Maar op 14 maart 1586 wordt het gebouw voor de sloop verkocht. Het oude kerkhof maakt later deel uit van de algemene begraafplaats.
Bij de Reformatie gaat de kerk op de Markt in 1581 over in handen van de Calvinisten. De katholieke diensten vinden dan eerst heimelijk plaats in het oude Maria Magdalena-klooster van de Witte Zusters (Dominicanessen), hier gesticht in 1399.

Het jaar 1632 wordt vervolgens genoemd als de officiële stichtingsdatum van onze parochie.
In 1640 wordt het klooster onder druk van de Reformatie gesloten. In 1645 wordt het gebruikt als artillerie-school (Corps de Garde) van Willem V en dan wordt het ‘Princenhuis’ genoemd. De katholieken hebben in die tijd een schuilkerkje in de Achterstraat gesticht. In 1816 zoekt men een plek om een nieuwe kerk met pastorie en armenhuis te bouwen. Het oog valt op Het Neerhof aan de Markt, maar de koop stuit af op de koopcondities.
Dan verwerft men van ’s Rijks Domeinen ‘een huizinge’, genaamd `het klooster, ook het Groote of het Princenhuis, met erf en omtrek’. Een van de gebouwen, ‘het kleine Princenhuis genaamd’ wil men ombouwen tot armenhuis. Op het terrein van het af te breken klooster wil men een kerk en een ‘pastoreele woning’ bouwen. Dat wordt dan de vorige katholieke kerk, een z.g. waterstaatskerk met een peperbustorentje.
De bouwperikelen duren tot ongeveer 1830.
In 1937 wordt deze kerk grondig verbouwd, alleen het voorste deel blijft staan; de rest inclusief de toren, wordt vernieuwd. In 1969 wordt het interieur van de kerk ‘aangepast’ en ontstaat de situatie, zoals die heden ten dage is.

Kerkgebouw
De St. Johannes de Doper-kerk staat aan de Klooster Leuterstraat nr. 35.
Pastorie
Adres: Klooster Leuterstraat 37, 3961 AX, Wijk bij Duurstede. Telefoon 0343 – 571216.
Prinsenhuis
Het Prinsenhuis is het linkergedeelte van de pastorie; ingang langs de kerk, waar ook de fietsenstalling is.

Geef een reactie

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.